سرطان پوستی | آشنایی با علائم +نحوه تشخیص تومور پوستی…

سرطان پوست جزو سرطان‌هایی است که ضمن اینکه می‌تواند خطرناک باشد، روی زیبایی و اعتماد به نفس افراد نیز تاثیر می‌گذارد. اما خوشبختانه علائم این بیماری طوری است که می‌توان زود آن را تشخیص داد و اقدامات لازم را برای درمان آن انجام داد. دلیل این سرطان رشد غیر طبیعی سلول‌های پوست می‌باشد که معمولاً برای پوست‌هایی که بیشتر در معرض نور خورشید هستند، به وجود می‌آید. البته سرطان پوست برای افرادی که معرض نور خورشید نیز نیستند هم می‌تواند رخ دهد. رایج‌ترین انواع سرطان پوست، کارسینوم سلول سنگ فرشی، ملانوما و کارسینوم سلول بازال است. قطعاً بهترین راه درمان این نوع سرطان مراجعه به پزشک می‌باشد. در مطلب امروز تلاش می‌کنیم راجع به سرطان پوست، علائم و علت‌های آن صحبت کنیم و اطلاعاتی را در خصوص راه پیشگیری و درمان این مشکل به شما عزیزان ارائه دهیم. پس لطفاً ما را تا پایان همراهی بفرمایید.

سرطان پوست چیست؟

سرطان پوست بدخیم معمولاً به دلیل رشد غیر طبیعی سلول‌های پوست به وجود می‌آید. در واقع این سلول‌ها با تکثیر پیدا کردن، توده‌ای به اسم تومور را ایجاد خواهند کرد. بیشتر مواقع آن قسمت از پوست که زیاد در معرض نور خورشید قرار بگیرد، ضمن رشد غیر طبیعی سلول‌ها، سرطانی خواهد شد. این نوع سرطان جزو شایع‌ترین انواع سرطان است که برای قسمت‌هایی که در معرض نور خورشید نیستند نیز ممکن است به وجود بیاید. اگر سرطان پوست به موقع تشخیص داده شود، با راهکارهای درمانی مناسب برطرف خواهد شد. تومورهای پوستی می‌توانند خوش خیم یا بدخیم باشند. در واقع در سرطان‌های بدخیم، تومور رشد کنترل نشده‌ای دارد و به بافت‌های کناری خصوصاً غدد لنفاوی نیز منتقل می‌شود. تومورهای پوستی می‌توانند از طریق اندام‌های مختلفی گسترش یافته و اصطلاحا متاستاز کنند.

علائم سرطان پوست چیست؟

با توجه به اینکه سرطان پوست دارای انواع مختلفی است، نمی‌توانیم یک نشانه و علائم کلی را برای سرطان پوست عنوان کنیم؛ بلکه در ادامه این مطلب تصمیم داریم هر یک از تومورهای پوستی را به شکل مجزا بررسی کرده و در رابطه با علائم آن توضیحاتی را ارائه دهیم:

• علائم و نشانه‌های سرطان پوست کارسینوم سلول بازال: این نوع سرطان غالباً در بخش‌هایی از پوست که تحت تاثیر اشعه خورشید قرار گرفته است نظیر صورت یا گردن به وجود می‌آید که علائم و نشانه‌هایی از قبیل موارد زیر دارد:

∆ ضایعه‌ای مسطح یا اسکار مانند که رنگ قهوه‌ای دارد.

∆ برآمدگی‌های مومی شکل یا مرواریدی

∆ زخم یا خونریزی که بعد از بهبود مجدداً عود خواهد کرد.

• علائم و نشانه‌های سرطان پوست سنگفرشی: این نوع سرطان بیشتر برای نواحی که تحت تاثیر نور خورشید است به وجود می‌آید مانند دست، گوش، صورت. البته برای کسانی که پوستشان تیره است، ممکن است این نوع سرطان در نواحی که حتی در معرض نور خورشید نیز نباشد، به وجود بیاید. سرطان پوست سنگ فرشی علائمی همچون ضایعه مسطح با حالت پوسته پوسته شده و ندول قرمز و سفت را دارا می‌باشد.
• علائم و نشانه‌های سرطان پوست ملانوما: بارزترین مشخصه سرطان پوست، تغییر سطح پوست می‌باشد. سرطان پوست ملانوما در هر ناحیه از بدن ممکن است ایجاد شود که البته بر اساس آمارها این نوع سرطان برای خانم‌ها بیشتر در ناحیه ساق پا و پایین تنه به وجود می‌آید. اما برای آقایان در بالاتنه و قسمت صورت دیده می‌شود. ولی ملانوما را می‌توان برای نواحی که در معرض نور خورشید نیز نمی‌باشد هم دید. این سرطان تمام رنگ‌های پوستی را تحت تاثیر قرار داده؛ اما برای کسانی که پوستشان تیره رنگ است بیشتر در کف پا، زیر ناخن‌ها و کف دست خود را نشان می‌دهد. نشانه‌ها و علائم سرطان پوست ملانوما شامل موارد زیر هستند:

∆ خالی که تغییر رنگ داشته باشد یا اندازه آن تغییر کند و با احساس خونریزی و درد همراه باشد.

∆ ضایعه دردناکی که سوزش و خارش داشته باشد.

∆ ضایعه کوچک که حاشیه نامنظم آن ممکن است رنگ صورتی، آبی، سفید یا سیاه نیز داشته باشد.

∆ ضایعات تیره رنگی روی غشای مخاطی پوشاننده بینی، دهان، واژن و مقعد.

∆ ضایعات تیره رنگ روی کف پا، کف دست، انگشتان پا و نوک انگشتان

∆ لکه‌های قهوه‌ای بزرگ با لکه‌های قهوه‌ای تیره‌تر

• علائم و نشانه‌های سرطان پوست کمتر شایع: سایر انواع سرطان پوست هر کدام علائم خاص خود را داشته که البته این نوع سرطان‌ها کمتر شایع هستند و عبارت‌اند از:

∆ سارکوم کاپوزی که این نوع سرطان نادر است و در رگ‌های خونی پوست به وجود می‌آید. از نشانه‌ها و علائم آن می‌توان به ایجاد لکه‌های بنفش یا قرمز روی پوست و غشای مخاطی نام برد. سرطان سارکوم کاپوزی بیشتر برای افرادی که سیستم ایمنی بدنشان ضعیف است، تحت پیوند عضو قرار گرفته‌اند، داروهای خاصی استفاده می‌کنند و یا به ایدز مبتلا هستند، به وجود می‌آید.

∆ کارسینوم سلول مرکل که این نوع سرطان موجب به وجود آمدن گره‌های براق و سفت خواهد شد. این گره‌ها می‌توانند یا در زیر پوست و یا در فولیکول‌های مو به وجود بیایند. این نوع سرطان بیشتر در ناحیه گردن، تنه و سر دیده می‌شود.

∆ کارسینوم غدد سباسه که این سرطان جزو سرطان‌های غیرمعمول بوده و تهاجمی است و منشا آن غدد چربی در پوست می‌باشد. سرطان کارسینوم غدد سباسه به شکل ندول‌های بدون درد و سخت ظاهر خواهد شد و در هر جایی از بدن ممکن است ایجاد شود؛ اما غالباً این نوع سرطان روی پلک به وجود می‌آید. جهت تشخیص و درمان این سرطان باید به متخصصان آنکولوژی مراجعه نمایید.

• علائم سرطان پوست سر کدام‌اند؟ سرطان پوست سر نیز با نشانه‌ها و علائم مختلفی همراه است که برخی از اصلی‌ترین آنها شامل موارد زیر هستند:

∆ بخش‌هایی از پوست که صاف شده و مثل یک اسکار زخم می‌شوند.

∆ برجستگی‌های کوچکی که به رنگ قرمز سیاه و قهوه‌ای و یا حتی آبی نیز ممکن است دیده شوند.

∆ نقطه‌های قرمز و بزرگ روی پوست که با خارش همراه است.

∆ قسمت‌های ملتهب و قرمزی که روی پوست ایجاد شده و غالباً با خونریزی همراه می‌باشند.

• علائم سرطان پوست در ناحیه تناسلی چیست؟ سرطان پوست در ناحیه تناسلی برای مردان و زنان تقریباً علائم مشابهی دارد که شامل موارد زیر می‌باشد:

∆ حساسیت و درد نسبت به لمس

∆ خارشی که از بین نخواهد رفت.

∆ درد و خونریزی که برای خانم‌ها به پریود ارتباطی ندارد.

∆ برجستگی‌های غیر طبیعی و زخم‌های باز

∆ تغییرات پوستی همچون خارش و تغییر رنگ پوست

• علائم و نشانه‌های سرطان پوست صورت و سرطان پوست روی بینی چیست؟ نشانه‌ها و علائم این نوع سرطان شامل مواردی همچون موارد زیر است:

∆ وجود یک نقطه بزرگ و قهوه‌ای در روی پوست صورت

∆ بخشی از پوست که خارش دارد و درد می‌کند.

∆ یک توده تیره و سیاه که ممکن است اندازه آن تغییر کرده و خونریزی نماید.

∆ یک بخش با حاشیه نامنظم روی پوست که با رنگ‌های سیاه، سفید، صورتی و حتی آبی دیده می‌شود.

• علائم سرطان پوست دست: نشانه‌های این نوع سرطان نیز شامل مواردی است که در صورت نیز دیده شد و علائم آن به علائم سرطان‌های صورت مشابه است.
• سرطان پوست کف پا چیست؟ این نوع سرطان می‌تواند ملانوما سرطان پوست باشد که در آن یک خط عرضی و سیاه زیر ناخن شست به وجود می‌آید. ضمناً در این نوع سرطان ممکن است قسمتی از پا که آسیب دیده باشد، نقطه‌هایی به رنگ قهوه‌ای یا صورتی داشته باشد.
• جوش‌های سرطانی و سرطان پوست کودکان: دانه‌های قرمز روی پوست که ضایعاتی شبیه به جوش می‌باشند، ممکن است نشانه‌ای از وجود سرطان پوست در کودکان باشد. البته سرطان پوست برای کودکان بسیار نادر است؛ اما در بعضی از مواقع ممکن است به وجود بیاید. لذا هرگونه ضایعه پوستی و علائمی را که مرتبط با انواع سرطان پوست بود، بلافاصله باید به پزشک ارجاع داده تا ایشان ضمن معاینات بالینی، وضعیت پوست کودک را مورد ارزیابی قرار دهند و جهت تشخیص قطعی و راهکارهای درمانی، اقدامات لازم به عمل آید.
• علائم سرطان پوست در آقایان: نشانه‌ها و علائم سرطان پوست در مردان شامل مواردی از این قبیل می‌باشد:

∆ بریده بریده شدن سطح خال پوستی

∆ خال‌هایی که گزگز یا خارش دارند.

∆ جوش پوستی که حالت برآمده پیدا می‌کند.

∆ نقطه‌ای که رنگش از قهوه‌ای تا سیاه تغییر خواهد کرد.

∆ ایجاد خال‌های جدید یا افزایش اندازه خال قدیمی

• علائم سرطان پوست در زنان: برخی از نشانه‌ها و علائم سرطان روی بدن خانم‌ها که امکان خطرناک بودن آن زیاد است عبارت‌اند از:

∆ خارش و حساسیت پوست

∆ لکه‌های پوستی به همراه خونریزی

∆ لکه‌های جدید یا در لکه‌های در حال تغییر

علت سرطان پوست چیست؟

عوامل به وجود آورنده سرطان متفاوت و متنوع هستند. این بیماری به هنگام جهش در سلول‌های دی‌ان‌ای به وجود می آید؛ به گونه‌ای که جهش موجب از کنترل خارج شدن رشد سلول‌ها شده و توده‌ای از سلول‌های سرطانی را به وجود می‌آورد. اصلی‌ترین دلیل آسیب به دی‌ان‌ای در سلول‌های پوست، اشعه ماورا بنفش می‌باشد که این اشعه بیشتر در نور آفتاب و نورهایی که در تخت‌های برنزه استفاده می‌شوند، وجود دارد. البته محققان هنوز در پی کشف دلیل ایجاد سرطان در قسمت‌هایی که در معرض نور خورشید نیستند، می‌باشند و هنوز مشخص نشده است چه عوامل دیگری روی میزان خطر ابتلا به سرطان نقش دارند. مثلاً در رابطه با اینکه آیا قرار گرفتن در معرض مواد سمی یا شرایطی که باعث تضعیف سیستم ایمنی بدن است، می‌تواند زمینه ساز سرطان گردد یا نه و… که پژوهش‌ها و تحقیق‌ها در رابطه با علت سرطان پوست همچنان ادامه دارد.

روش تشخیص سرطان پوست چگونه است؟

پزشکان و متخصصان جهت تشخیص این نوع سرطان از روش‌های زیر استفاده می‌کنند:

_در گام اول پزشک پوست را معاینه کرده و هرگونه تغییرات روی آن را بررسی می‌کند تا ارزیابی کند که آیا احتمال سرطان پوست وجود دارد یا خیر.

_پزشکان بیوپسی پوست را انجام می‌دهند. در واقع برای انجام این فرایند نمونه‌ای از پوست مشکوک به سرطان به آزمایشگاه ارسال شده با انجام آزمایشات تشخیصی روی آن، احتمال وجود سرطان و حتی نوع آن نیز مشخص می‌گردد.

بهترین روش درمان سرطان پوست کدام است؟

معمولا بعد از تشخیص بیماری سرطان این سوال پیش می‌آید که کدام روش بهترین گزینه برای درمان این نوع سرطان است؟ در پاسخ به این سوال باید بگوییم که هزینه‌های درمانی زیادی برای سرطان وجود دارد و قطعاً بیوپسی اولیه کافی نبوده و به درمان‌های بیشتر احتیاج است که پزشکان با توجه به شرایط بیمار و صلاحدید خود، از گزینه‌های زیر استفاده می‌کنند:

_ درمان سرطان پوست به روش انجماد یا فریز: طی این روش درمانی پزشک راتوزهای اکتنیک و بعضی از سرطان‌های اولیه و کوچک پوست را از طریق نیتروژن مایع و با فرایند انجماد از بین خواهد برد؛ به گونه‌ای که بعد از انجماد، بافت مرده به طور کامل حذف خواهد شد.

_ برش از طریق جراحی: روش جراحی برای انواع سرطان‌ها مناسب بوده و در طی آن پزشکان با برش دادن بافت سرطانی و حواشی اطراف پوست سالم، این کار را انجام می‌دهند. البته در بعضی از موارد برش وسیع است و پوسته اطراف تومور نیز برداشته خواهد شد.

_ جراحی موس: این روش برای مواقعی کاربرد دارد که سرطان بسیار بزرگ و عود کننده باشد و درمان آن به مراتب سخت‌تر خواهد شد. جراحی موس بیشتر برای از بین بردن کارسینوم سلول‌های پایه و سنگ فرشی مورد استفاده واقع می‌شود و همچنین برای بخش‌هایی از بدن که تا جایی که امکان دارد، باید از پوست محافظت شود از جراحی موس بهره می‌گیرند؛ مانند روی بینی. طی این جراحی پزشکان پوست را به صورت لایه لایه برمی‌دارند و هر لایه را به طور کامل زیر میکروسکوپ بررسی کرده و این کار را تا جایی ادامه می‌دهند تا دیگر هیچ سلول غیر طبیعی نمانده باشد.

_ کورتاژ و الکترودیکاسیون یا کرایوتراپی: در این روش پزشکان بعد از اینکه توده را برمی‌دارند، با استفاده از دستگاهی که تیغه‌های دایره‌ای(کورت)دارد، سلول‌های سرطانی را می‌تراشند. همچنین سلول‌های سرطانی باقیمانده توسط سوزن الکتریکی از بین خواهد رفت. لازم به ذکر است که در یکی از تکنیک‌های این روش می‌توان برای منجمد کردن ناحیه تحت درمان، از نیتروژن مایع نیز استفاده نمود.

انواع سرطان پوست کدام‌ا‌ند؟

سرطان پوست دارای سه نوع مختلف می‌باشد که عبارت‌اند از:

| کارسینوم سلول بازال

| کارسینوم سلول سنگ فرشی

| ملانوما

هر کدام از این سلول‌های سرطانی در قسمت خاصی به وجود آمده و نشانه‌ها و علائم مختلفی دارد. دو نوع اول را می‌توانیم به عنوان سرطان‌های پوست غیر ملانومات بخش‌بندی کنیم. البته سرطان‌های پوست دیگری نیز وجود دارند که چندان رایج نیستند مثل تومور سلول مرکل و…

| کارسینوم سلول بازال: این نوع سرطان به دلیل رشد غیر طبیعی و کنترل نشده سلول‌های پایه پوست در اپیدرم یعنی خارجی‌ترین لایه پوست به وجود می‌آید. سرطان کارسینوم سلول بازال بیشتر در قسمت‌هایی که تحت تاثیر نور خورشید هستند، رویت می‌شود؛ مثلاً در گوش‌ها، پوست، سر شانه، پشت گردن و… لذا کسانی که به صورت مداوم تحت تاثیر نور ماورابنفش خورشید قرار می‌گیرند، احتمال ابتلا به این سرطان برایشان بیشتر است. لازم به ذکر است که کارسینوم سلول بازال در مواقع نادر می‌تواند کشنده نیز باشد.

| سرطان سلول سنگ فرشی: این نوع سرطان به دلیل رشد غیر طبیعی و کنترل نشده سلول‌های سنگ فرشی در خارجی‌ترین لایه پوست به وجود می‌آیند که معمولاً در نواحی که در معرض آفتاب قرار می‌گیرد، بیشتر دیده می‌شوند. مثل دست، سر، گردن، صورت، گوش و… ضمناً در این نوع سرطان بخش‌هایی از پوست که علائمی از صدمه‌های اشعه خورشید را دارند، به عنوان مثال چین و چروک شده‌اند یا لکه پیری دارند و…، بیشتر در معرض ایجاد سرطان سلول سنگ فرشی می‌باشند. این نوع سرطان به سرعت رشد می‌کند و اگر به موقع تشخیص داده نشود و اقدامات لازم برای درمان آن صورت نپذیرد، امکان متاستاز آن وجود دارد و در مواردی ممکن است به مرگ منتهی گردد.

| بیماری ملانوما: سلول‌های پوستی که رنگدانه ملانین را تولید می‌کنند، ملانوسید نام دارند. در واقع در سرطان ملانوما، این سلول‌ها مورد حمله قرار می‌گیرند. سرطان ملانوما به یک خال شبیه است و ممکن است در هر قسمتی از بدن به وجود بیاید؛ حتی آن قسمت‌هایی که اصلاً در معرض نور خورشید نیستند. باید بدانید که در میان سه نوع اصلی و شایع سرطان پوست، این نوع سرطان از هر سه خطرناک‌تر است و اگر تشخیص و درمان آن به موقع انجام نشود، خطر مرگ را نیز دارد. پس با دیدن علائم آن بلافاصله به پزشک مراجعه کنید تا اقدامات لازم جهت درمان صورت پذیرد.

عوارض سرطان پوست چیست؟

خطرات و عارضه‌هایی که ممکن است بعد از ایجاد انواع و اقسام سرطان‌های پوستی به وجود بیاید شامل موارد زیر می‌باشد:

° سرطان ممکن است به بافت‌های مجاور منتقل شده و به رگ‌های خونی و غدد لنفاوی و سایر اندام‌ها حمله کند.

° خطر عود یا بازگشت سرطان وجود دارد؛ یعنی اگر تمام سلول‌های سرطانی هضم نشده باشند یا در طول زمان سلول‌های سرطانی جدیدی به وجود بیاید، ممکن است مجدداً سرطان بازگردد.

° در سرطان‌های پوستی که پیشرفته هستند و اصطلاحا بزرگتر هستند، احتمالاً به جراحی و برداشتن تومور نیاز است.

° اگر سرطان تا جایی گسترش پیدا کند که به غدد لنفاوی و عروق لنفاوی مجاور برود، امکان ایجاد« لنف ادم »وجود دارد که طی این فرایند ناحیه آسیب دیده متورم خواهد شد و دلیل بروز این اتفاق، ایجاد اختلال در تخلیه لنفاوی است که می‌تواند عوارضی همچون کاهش تحرک و افزایش خطر عفونت را در پی داشته باشد.

روش‌های پیشگیری و جلوگیری از ابتلا به سرطان پوست چیست؟</h3>

با توجه به اینکه بیشتر سرطان‌های پوست قابل پیشگیری می‌باشند؛ پس جهت حفاظت از خودتان به نکات زیر کاملاً توجه کنید:

• تا جایی که امکان دارد از نور خورشید دوری کنید؛ خصوصاً در وسط روز که آفتاب مستقیماً به سطح زمین می‌تابد.
• در تمام طول سال حتی روزهای ابری از کرم ضد آفتابی که مناسب است، استفاده نمایید.
• اگر در معرض نور خورشید قرار گرفتید، بهتر است از لباس‌های پوشیده و تیره استفاده کنید.
• همه اصول اولیه مربوط به مراقبت از پوست را کاملاً رعایت نمایید.
• همیشه پوستتان را چک کنید و اگر تغییراتی روی آن مشاهده کردید، بلافاصله پزشک را در جریان بگذارید.
• از رفتن به سالن‌های سولاریوم تا حد امکان خودداری کنید.
• مراقب داروهای حساس کننده در مقابل آفتاب باشید؛ مثلاً بعضی از داروها مثل آنتی بیوتیک ممکن است پوست شما را در مقابل آفتاب حساس کنند.

نتیجه‌گیری و راهنمای مراجعه به دکتر

در صورتی که روی پوستتان متوجه تغییرات غیرمعمولی شدید و این موضوع برای شما نگرانی به وجود آورد، توصیه می‌کنیم بلافاصله با متخصصان پوست مشاوره داشته باشید. البته این را بدانید که هر تغییری در پوست نشانه سرطان نمی‌باشد و ممکن است دلیل ایجاد یک حساسیت یا هر موضوع دیگری باشد؛ اما برای اطمینان بیشتر، بهتر است به پزشک مراجعه کنید تا ایشان ضمن بررسی دقیق و معاینه، علت موضوع را تشخیص داده و اگر نیاز باشد آزمایش‌های بیشتری را برایتان تجویز کنند. در این مقاله ما راجع به سرطان ، علائم، نحوه تشخیص و راهکارهای درمانی آن صحبت کردیم و تلاش کردیم اطلاعات جامعی را در این خصوص در اختیار شما دوستان قرار دهیم. امیدواریم مطالب موجود در این متن برایتان مفید بوده باشد. از اینکه ما را تا پایان مقاله همراهی کردید، بی‌نهایت سپاسگزاریم.

آیا لیزر موهای زائد سرطان زا است؟